---
title: "รู้จัก “แป้ง T45 T55 T65” พื้นฐานสำคัญของงานเบเกอรี่ฝรั่งเศส"
url: "https://knowhowbake.in.th/flour-t45-t55-t65"
date: "2024-11-27T20:48:29+07:00"
updated: "2026-10-06T19:23:10+07:00"
author: "KNOWHOWBAKE : The School of Baking and Pastry Art"
description: "ในแทบทวีปยุโรปมีการจัดประเภทแป้งเป็น T45, T55 และ T65 แต่ละประเภทมีคุณสมบัติและการใช้งานที่แตกต่างกัน ในบทความนี้ เราจะมาคิด วิเคราะห์ และเจาะลึกเกี่ยวกับแป้งเหล่านี้จากมุมมองของเชฟเบเกอรี่ เพื่อให้คุณเข้าใจและเลือกใช้ได้อย่างเหมาะสม"
---

# รู้จัก “แป้ง T45 T55 T65” พื้นฐานสำคัญของงานเบเกอรี่ฝรั่งเศส

- เขียนโดย [KNOWHOWBAKE : The School of Baking and Pastry Art](https://knowhowbake.in.th/author/knowhowbake_s5ixjr45)
- ตรวจสอบโดย [Chef Samarn Vichiernarat](https://knowhowbake.in.th/instructor/chef-samarn-vichiernarat)
- อัปเดต 6 ต.ค. 2569

เคยซื้อแป้งฝรั่งเศสมาแล้วยืนงงหน้าถุงไหม เห็นเลข T45 บ้าง T55 บ้าง T65 บ้าง ส่วนสูตรก็เขียนมาแค่ตัวใดตัวหนึ่ง คำถามที่คนมักสงสัยต่อคือ เลขพวกนี้คือค่าโปรตีนหรือเปล่า คำตอบคือไม่ใช่ แป้ง T45 T55 T65 ต่างกันที่ปริมาณส่วนเปลือกเมล็ดข้าวสาลีที่เหลืออยู่ในแป้ง ไม่ได้ต่างกันที่โปรตีนโดยตรง บทความนี้จะพาอ่านเลข T ให้เป็น ดูว่าแต่ละตัวถูกจัดไว้ใช้กับขนมอะไร และเลือกอย่างไรเมื่อต้องซื้อแป้งนำเข้าในไทย

ถ้ายังไม่คุ้นกับการแบ่งแป้งตามโปรตีนแบบแป้งเค้กและแป้งขนมปัง ลองอ่านภาพรวมเรื่อง [ประเภทของแป้งสำหรับทำเบเกอรี่](https://knowhowbake.in.th/all-about-flour) ก่อนก็ได้ จะเห็นภาพชัดขึ้นว่าระบบของไทยกับของฝรั่งเศสแบ่งกันคนละแบบ

สรุปสั้น (TL;DR)

1. 1
   **เลข T คือค่าเถ้า ไม่ใช่ค่าโปรตีน** ค่าเถ้าคือแร่ธาตุที่เหลือในแป้ง เลขน้อยแปลว่าแป้งขาวและบริสุทธิ์กว่า
2. 2
   **T45 เหมาะกับงานแพสตรีเป็นหลัก** ถ้าบนถุงมีคำว่า gruau (โปรตีนสูง) ใช้กับครัวซองต์ บริออช และพัฟเพสตรีได้ ไม่เหมาะกับขนมปังโฮลวีทหรือขนมปังธัญพืช และไม่ใช่แป้งเค้กแบบไทย
3. 3
   **T55 เหมาะกับขนมปังฝรั่งเศสทั่วไป** ทั้งบาแก็ต ขนมปังอบกรอบ และขนมอบหมักเนย ไม่เหมาะกับขนมปังโฮลวีทหรือขนมปังธัญพืช
4. 4
   **T65 เหมาะกับงานหมักนานและบาแก็ตตำรับดั้งเดิม** ใช้กับซาวร์โดว์ ขนมปังหมักนาน และงานบิสกิตได้ แต่ไม่ใช่แป้งโฮลวีท ถ้าอยากได้ขนมปังกึ่งโฮลวีทหรือโฮลวีทให้มองหา T80 ขึ้นไป

## ตัวเลข T บนถุงแป้งฝรั่งเศสหมายถึงอะไร

**ตัวเลข T (ย่อมาจาก type หรือประเภท) คือค่าเถ้าของแป้ง หมายถึงปริมาณแร่ธาตุที่เหลืออยู่ เลขน้อยแปลว่าแป้งขาวและบริสุทธิ์กว่า เลขมากแปลว่ามีส่วนเปลือกเมล็ดปนอยู่มากกว่า**

ลองนึกถึงข้าวขาวกับข้าวกล้อง ข้าวสาลีก็เป็นแบบเดียวกัน เปลือกเมล็ดเป็นที่เก็บเส้นใย แร่ธาตุ และวิตามิน ตอนโม่แป้งยิ่งร่อนเอาเปลือกออกมาก แป้งก็ยิ่งขาวและมีแร่ธาตุเหลือน้อย พอเอาแป้งไปเผาจนเหลือแต่เถ้า น้ำหนักเถ้าก็จะน้อยตามไปด้วย FranceAgriMer หน่วยงานด้านผลิตผลเกษตรของฝรั่งเศสอธิบายไว้ตรงกันว่า ค่าเถ้ายิ่งต่ำเมื่อสัดส่วนเปลือกเมล็ดยิ่งน้อย

ระบบนี้ไม่ใช่เรื่องใหม่ ฝรั่งเศสกำหนด type ของแป้งขึ้นในปี 1963 เพื่อแทนการบังคับระบุค่าเถ้าบนฉลาก แต่ละ type จึงเท่ากับช่วงค่าเถ้าหนึ่งช่วง คิดเป็นเปอร์เซ็นต์ของน้ำหนักแป้งที่ตัดน้ำออกแล้ว มีจุดที่คนมักเข้าใจผิดอยู่ข้อหนึ่ง T45 ไม่ได้แปลว่าเถ้า 0.45% เป๊ะๆ แต่เป็นช่วง และช่วงของ T45 คือต่ำกว่า 0.50% ทั้งหมด

## T45 T55 T65 ต่างกันอย่างไร

**ต่างกันที่ปริมาณส่วนเปลือกเมล็ด T45 ขาวและบริสุทธิ์ที่สุด T55 อยู่ตรงกลาง และ T65 มีส่วนเปลือกเหลืออยู่มากที่สุดในสามตัวนี้ แต่ยังนับเป็นแป้งขาว**

ตารางด้านล่างรวมสามข้อมูลไว้ด้วยกัน คือช่วงค่าเถ้าตามเกณฑ์ของฝรั่งเศส งานที่ฝรั่งเศสจัดแป้งแต่ละ type ไว้ให้ใช้ และตัวอย่างโปรตีนบนฉลากสินค้านำเข้าที่ขายในไทย คอลัมน์สุดท้ายตั้งใจใส่มาให้ดูว่า T ที่ต่างกันไม่ได้เรียงลำดับตามโปรตีนเสมอไป

| ชนิดแป้ง | ค่าเถ้า (% ของน้ำหนักแห้ง) | งานที่ฝรั่งเศสจัดไว้ให้ | ตัวอย่างโปรตีนบนฉลากสินค้าที่ขายในไทย |
| --- | --- | --- | --- |
| T45 | ต่ำกว่า 0.50% | งานแพสตรีเป็นหลัก | สินค้านำเข้ารุ่นหนึ่งระบุโปรตีน 13.5-15.5% และแนะนำให้ใช้กับครัวซองต์ บริออช |
| T55 | 0.50-0.60% | ขนมปัง ขนมปังอบกรอบ และขนมอบหมักเนยสไตล์ฝรั่งเศส | สินค้านำเข้ารุ่นหนึ่งระบุโปรตีน 10.1-12.5% |
| T65 | 0.62-0.75% | ขนมปังตำรับดั้งเดิมของฝรั่งเศส และงานบิสกิต | สินค้านำเข้ารุ่นหนึ่งระบุโปรตีน 10.6-11.6% |

*หมายเหตุ: คอลัมน์โปรตีนเป็นตัวอย่างสินค้าคนละรุ่นจากร้านวัตถุดิบรายเดียว ไม่ใช่ค่ามาตรฐานของ type นั้น และข้อมูลอาจเปลี่ยนตามรุ่นผลิต ให้ตรวจที่ฉลากบนถุงที่คุณซื้อเสมอ ที่มาดูในหัวข้อแหล่งอ้างอิง*

สังเกตอีกอย่างว่าเอกสารของฝรั่งเศสเรียกทั้ง T45 T55 และ T65 ว่า “แป้งขาว” ส่วนแป้งที่เริ่มเรียกว่าแป้งกึ่งขาว (T80) แป้งกึ่งโฮลวีท (T110) และแป้งโฮลวีท (T150 ขึ้นไป) อยู่ถัดจากนี้ ดังนั้นถ้าอ่านที่ไหนว่า T65 เป็นแป้งสำหรับขนมปังธัญพืชหรือขนมปังโฮลวีท ให้ระวังไว้ก่อน

## ค่า T บอกปริมาณโปรตีนหรือไม่

**ไม่บอก ค่า T วัดแค่ปริมาณเถ้า ส่วนโปรตีนขึ้นกับพันธุ์ข้าวสาลีและการปลูก ผู้ผลิตแต่ละเจ้าจึงได้โปรตีนไม่เท่ากันแม้เป็น T เดียวกัน**

ดูจากตารางข้างบนก็เห็นแล้วว่าแป้ง T45 รุ่นหนึ่งมีโปรตีนสูงกว่า T55 และ T65 ของอีกสองรุ่น ถ้าเลข T เรียงตามโปรตีนจริง ผลแบบนี้ไม่ควรเกิดขึ้น เอกสารของหน่วยงาน INAO ของฝรั่งเศสเองก็ระบุว่าปริมาณโปรตีนของแป้งสัมพันธ์กับพันธุ์ข้าวสาลีและวิธีใส่ปุ๋ยไนโตรเจนระหว่างปลูก ซึ่งเป็นเรื่องคนละชั้นกับการร่อนเปลือกออกตอนโม่

ตัวอย่างจากต่างประเทศก็ชี้ทางเดียวกัน ข้อมูลต่อไปนี้มาจากฉลากและเอกสารของแต่ละรุ่น ไม่ใช่ค่ามาตรฐานของ T นั้น

- **T45 gruau:** Grands Moulins de Paris ระบุโปรตีน 12.1 กรัมต่อ 100 กรัม (ส่วนผสมมีกลูเตนเสริม) และ Foricher ระบุมากกว่า 12%
- **T55:** รุ่นบาแก็ตของ Matthews 8-10% รุ่นขนมปังของ Grands Moulins de Paris 10.3 กรัมต่อ 100 กรัม และรุ่น gruau ของ Viron มากกว่า 12%
- **T65:** รุ่นตำรับดั้งเดิมของ Grands Moulins de Paris 10.3 กรัมต่อ 100 กรัม และของ Foricher ประมาณ 11%

สังเกตว่า T55 มีทั้งรุ่นโปรตีนต่ำกว่า T65 และรุ่นโปรตีนสูงกว่า T45 ธรรมดา Lepard สรุปไว้ว่าเลข T แทบไม่ช่วยบอกคุณภาพโปรตีนหรือกลูเตน ให้เชื่อคำอธิบายของโรงสีบนถุงหรือเว็บไซต์มากกว่า

แล้วเราควรดูอะไรบนถุงบ้าง ลองเรียงตามลำดับนี้

1. **เลข T** บอกว่าแป้งขาวแค่ไหน
2. **โปรตีน** ให้ใช้ตัวเลขจากฉลากของยี่ห้อนั้นโดยตรง
3. **ส่วนผสมเสริม** แป้งบางรุ่นมีส่วนผสมอื่นนอกจากแป้งสาลี ตัวอย่างเช่น T65 รุ่นหนึ่งที่ขายในไทยระบุกลูเตนจากข้าวสาลี สารปรับปรุงแป้ง E300 และเอนไซม์ในกลุ่มอัลฟาอะไมเลส ไซลาเนส และเซลลูเลสไว้บนฉลาก ส่วนซาวร์โดว์ไรย์แห้ง แป้งข้าวสาลีมอลต์ และยีสต์ที่ปิดการทำงานแล้ว ฉลากระบุว่าใส่เมื่อจำเป็น
4. **วันผลิตและการเก็บรักษา** ข้อกำหนดแป้งโม่หินของ INAO เองก็ระบุให้เก็บแป้งให้พ้นความร้อนและความชื้น ดูวันที่บนถุงและเก็บให้ดี

ข้อ 3 ไม่ได้แปลว่าแป้งรุ่นนั้นไม่ดี แต่แปลว่าไม่ควรสรุปว่า T65 ทุกถุงเหมือนกัน ถ้าตั้งใจซื้อแป้งสำหรับขนมปังตำรับดั้งเดิมของฝรั่งเศส ให้ดูว่าฉลากระบุประเภทนั้นไว้หรือไม่ อย่าตัดสินจากเลข T อย่างเดียว

> **จากที่เชฟใช้ แป้งฝรั่งเศสเลข T เดียวกันไม่ได้ให้ผลเหมือนกันทุกยี่ห้อหรือทุกรุ่น** เช่น Grands Moulins de Paris T55 Spéciale Feuilletage ระบุโปรตีน 10.3% และเป็นแป้งสาลี T55 ขณะที่ Cristal T65 ของโรงสีเดียวกันมีการเติมกลูเตน E300 และเอนไซม์ช่วยงานแป้ง ส่วน Foricher BAGATELLE® T45 และ T65 Label Rouge ระบุส่วนผสมหลักเป็นข้าวสาลีที่ได้รับการรับรอง เชฟจึงดูทั้งโปรตีน ส่วนผสม และงานที่ผู้ผลิตออกแบบแป้งมาให้ ไม่ตัดสินจากเลข T อย่างเดียว และเมื่อเปิดแป้งล็อตใหม่ก็จะเช็กการดูดน้ำและสัมผัสโดว์อีกครั้งก่อนล็อกสูตรครับ

## แป้ง T45 เหมาะและไม่เหมาะ กับขนมอะไร

**T45 เป็นแป้งขาวและบริสุทธิ์ที่สุดในสามตัว ฝรั่งเศสจัดไว้สำหรับงานแพสตรีเป็นหลัก**

**ใช้ทำอะไรได้บ้าง**

- งานแพสตรี (ตามเอกสาร INAO)
- ขนมอบหมักเนยอย่างครัวซองต์ บริออช และพัฟเพสตรี **เมื่อเป็น T45 แบบ gruau** โรงสี Grands Moulins de Paris ระบุแป้ง T45 รุ่น Gruau Rouge ว่าทำจากข้าวสาลีโปรตีนสูงสำหรับขนมอบหมักเนยแบบดั้งเดิม เหมาะกับสูตรที่มีเนย ไข่ และน้ำตาลมาก และทนการแช่แข็ง ส่วน BakeryBits ผู้นำเข้าแป้งในอังกฤษแนะนำ T45 gruau ของโรงสี Foricher สำหรับครัวซองต์ พัฟเพสตรี และบริออช
- “ในคลาส เชฟใช้แป้ง T45 กับเมนูมาดเลนและฟินองซิเยร์ โดยให้นักเรียนฝึกตั้งแต่การผสม การพักส่วนผสม ไปจนถึงการอบ เพื่อเข้าใจว่าการเลือกแป้งและขั้นตอนการทำส่งผลต่อเนื้อสัมผัสของขนมอย่างไร”

“**ไม่เหมาะกับ:** การใช้เป็นแป้งหลักเพียงชนิดเดียวในขนมปังที่ต้องการลักษณะโฮลวีท เพราะ T45 เป็นแป้งขาว ส่วนขนมปังธัญพืชต้องพิจารณาสูตรและความแข็งแรงของแป้งร่วมด้วย ไม่จำเป็นต้องใช้ T80 ขึ้นไปเสมอ” [entreprise.grandsmoulinsdeparis.com](https://entreprise.grandsmoulinsdeparis.com/wp-content/uploads/2026/02/catalogue-GMP-bakery-asie-2025-2026_BD.pdf?utm_source=chatgpt.com)

“สำหรับขนมปังที่ใช้น้ำมากหรือหมักนาน ไม่แนะนำให้หยิบ T45 สำหรับทำเค้กมาแทนแป้งขนมปังทันที ควรตรวจค่าโปรตีนและความแข็งแรงของแป้งก่อน เพราะเลข T45 ไม่ได้บอกว่าแป้งรับงานขนมปังได้ดีแค่ไหน”

อย่าเหมารวมว่า **T45 ทำครัวซองต์หรือบริออชไม่ได้** เพราะ T45 ชนิด *Gruau* ผลิตสำหรับงานเหล่านี้โดยเฉพาะ และบางรุ่นมีโปรตีนสูงถึง 12.9% ครับ

T45 มีส่วนเปลือกเหลือน้อยที่สุดในสามตัว เอกสารของ INAO จัดไว้ให้งานแพสตรีเป็นหลัก ถ้าอยากเห็นภาพงานขนมอบสไตล์ฝรั่งเศสหลายแบบ ลองอ่านเรื่อง [14 ขนมอบฝรั่งเศสยอดนิยม](https://knowhowbake.in.th/14-french-pastry) ต่อ

คำว่า gruau บนถุง T45 หรือ T55 หมายถึงแป้งแข็งแรง Dan Lepard นักเขียนและนักทำขนมปังชาวอังกฤษที่เขียนให้ BakeryBits อธิบายว่า T45 gruau เป็นแป้งสีอ่อนมาก มีเปลือกน้อย แต่ได้โดว์ที่ยืดและทนเพราะกลูเตนดี นี่คือเหตุผลที่ T45 บางรุ่นมีโปรตีนสูง ถ้ากำลังหาแป้งสำหรับครัวซองต์ ให้มองหาคำนี้หรือดูโปรตีนบนฉลาก

อย่าสับสนกับแป้งเค้กแบบไทย แป้งเค้กของเราแบ่งจากโปรตีนต่ำ ส่วน T45 แบ่งจากค่าเถ้า ทั้งสองไม่ใช่ของชนิดเดียวกัน และตัวอย่างโปรตีนในตารางก็แสดงให้เห็นแล้วว่า T45 บางรุ่นโปรตีนไม่ได้ต่ำเลย

### ทำครัวซองต์ใช้ T45 หรือ T55

**มีคนใช้ทั้งสองแบบ ไม่มีคำตอบเดียว ขึ้นกับสูตรและยี่ห้อแป้ง**

เอกสารของฝรั่งเศสจัดขนมอบหมักเนยสไตล์ครัวซองต์ไว้กับ T55 แต่ร้านวัตถุดิบในไทยบางรายก็แนะนำ T45 บางรุ่นสำหรับครัวซองต์และบริออชเหมือนกัน เพราะรุ่นนั้นมีโปรตีนค่อนข้างสูง ข้อสรุปที่ปลอดภัยคืออย่าเลือกจากเลข T อย่างเดียว ให้ดูโปรตีนบนฉลากและดูว่าสูตรที่คุณใช้ตั้งใจให้ใช้แป้งแบบไหน

> > **ในคลาสครัวซองต์ เชฟเลือกใช้ T45 ที่มีโปรตีนค่อนข้างสูงและเหมาะกับงาน Viennoiserie** เพราะต้องการให้โดว์มีแรงพอสำหรับการรีด พับ และหมัก แต่ยังยืดตัวได้ดี ไม่เหนียวหรือแข็งเกินไปจนรีดยาก เวลาพับเนยจึงได้ชั้นที่ค่อนข้างชัดและควบคุมรูปทรงง่ายกว่า
> >
> > **สิ่งที่นักเรียนพลาดบ่อยตอนสลับแป้ง คือคิดว่า T45 กับ T55 ใช้แทนกันได้ตรง ๆ โดยไม่ปรับอะไรเลย** ถ้าเปลี่ยนไปใช้ T55 ที่แรงหรือดูดน้ำต่างจากตัวเดิม โดว์อาจตึงขึ้น รีดยาก หดตัวตอนพัก หรือบางครั้งต้องปรับน้ำและเวลาพักใหม่ เชฟจึงแนะนำว่าเวลาเปลี่ยนแป้ง อย่าดูแค่เลข T แต่ให้ดู **โปรตีน ความสามารถในการดูดน้ำ และแรงของแป้ง** ควบคู่กันครับ

## แป้ง T55 เหมาะและไม่เหมาะ กับขนมอะไร

**T55 คือแป้งขาวระดับกลาง ฝรั่งเศสจัดไว้สำหรับขนมปัง ขนมปังอบกรอบ และขนมอบหมักเนย ร้านวัตถุดิบในไทยรายหนึ่งขาย T55 เป็นแป้งอเนกประสงค์ฝรั่งเศส**

**ใช้ทำอะไรได้บ้าง**

- ขนมปังฝรั่งเศสทั่วไป (pain courant) และบาแก็ต Grands Moulins de Paris ระบุแป้ง T55 รุ่นขนมปังของตนว่าใช้ได้กับงานขนมปังทุกแบบในร้านขนมปังฝีมือช่าง และ Dan Lepard แนะนำ T55 รุ่นหนึ่งของอังกฤษเป็นแป้งบาแก็ตอเนกประสงค์
- ขนมปังอบกรอบ และขนมอบหมักเนยสไตล์ฝรั่งเศส (ตามเอกสาร INAO)
- โดว์ลามิเนตอย่างครัวซองต์ เดนิช พัฟเพสตรี และบริออช **เมื่อเป็น T55 แบบ gruau หรือรุ่นแข็งแรง** (BakeryBits ระบุโปรตีน 11-12% ขึ้นไปในรุ่นเหล่านี้) Lepard ยังสังเกตว่าปัจจุบันขนมอบหมักเนยหลายที่ใช้แป้งแนว T55 มากกว่า T45 เพราะได้รสมากกว่า แต่นี่เป็นความเห็นของเขา
- **ในคลาส Master Bread ของ KNOWHOWBAKE งานที่ใช้แป้งกลุ่ม T55 เหมาะกับเมนูขนมปังฝรั่งเศสและขนมปังยุโรปที่ต้องการโครงสร้างระดับกลาง เช่น Baguette, Fougasse และ Pretzel** โดยเฉพาะบาแกตต์และฟูกัสที่ต้องการทั้งความยืดหยุ่นของโดว์ การขึ้นรูป และผิวกรอบหลังอบ ส่วนเมนูอย่าง Sourdough หรือ Marble Whole Wheat Bread จะต้องดูชนิดแป้งและสูตรร่วมด้วย ไม่ได้ตัดสินจาก T55 เพียงอย่างเดียว เพราะในคลาสมีการใช้แป้งชนิดพิเศษอย่างไรย์ โฮลวีต และสเปลต์ด้วย

**ไม่เหมาะกับ:** ขนมปังโฮลวีทหรือขนมปังธัญพืช (ฝรั่งเศสจัดไว้กับ T80 ขึ้นไป) และ T55 รุ่นที่ใส่สารเสริมสำหรับขนมปังทั่วไป Grands Moulins de Paris ระบุเองว่าไม่เหมาะกับขนมปังตำรับดั้งเดิม แต่โรงสีเดียวกันก็มี T55 รุ่นที่ไม่ใส่สารเสริมสำหรับขนมปังตำรับดั้งเดิมเหมือนกัน [ใส่ข้อมูลจริงจากเชฟ: งานอื่นที่เชฟไม่แนะนำให้ใช้ T55]

ค่าเถ้าของ T55 อยู่ที่ 0.50-0.60% มีส่วนเปลือกเหลือมากกว่า T45 เล็กน้อย ร้านวัตถุดิบรายนั้นบรรยายแป้ง T55 รุ่นที่ขายว่าโปรตีนปานกลาง ไม่เหนียวมากและไม่เบาฟูเหมือนแป้งเค้ก จึงทำขนมได้หลายชนิด ส่วนผลสำรวจของ FranceAgriMer ปี 2010 พบว่าในแป้งที่โรงสีขายให้ร้านขนมปังและแพสตรีฝีมือช่างของฝรั่งเศส ประมาณ 29% เป็น T55

## แป้ง T65 เหมาะและไม่เหมาะ กับขนมอะไร

**T65 คือแป้งขาวที่ยังเหลือส่วนเปลือกมากกว่า T55 เล็กน้อย ตามผลสำรวจปี 2010 เป็นแป้งขนมปังที่ใช้มากที่สุดในฝรั่งเศส และถูกจัดไว้สำหรับขนมปังตำรับดั้งเดิมของฝรั่งเศส**

**ใช้ทำอะไรได้บ้าง**

- บาแก็ตตำรับดั้งเดิมของฝรั่งเศส (ตามเอกสาร INAO) Grands Moulins de Paris บรรยายแป้ง T65 รุ่นนี้ว่าให้เนื้อในสีครีมมีรูโพรง เปลือกกรอบมาก รับน้ำได้ดี และทนการหมัก
- ซาวร์โดว์ บาแก็ต ซิอาบัตตา และขนมปังหมักนาน (Foricher ผ่าน BakeryBits)
- งานบิสกิต (ตามเอกสาร INAO)

**ไม่เหมาะกับ:** ขนมปังโฮลวีทหรือขนมปังธัญพืช เพราะ T65 ยังเป็นแป้งขาว ต้องมองหา T80 ขึ้นไป อีกข้อที่ควรรู้คือ Lepard เตือนว่าโดว์ T65 บางรุ่นค่อนข้างบอบบาง ต้องจับเบามือ และผสมแป้งที่แข็งแรงกว่าเข้าไปได้ถ้าต้องการให้ทนขึ้น [ใส่ข้อมูลจริงจากเชฟ: งานอื่นที่เชฟไม่แนะนำให้ใช้ T65]

บางคนอาจแปลกใจ เพราะ T55 มักถูกเรียกว่าแป้งอเนกประสงค์ แต่ผลสำรวจ FranceAgriMer ปี 2010 พบว่า ในบรรดาแป้งธรรมดาที่ส่งไปทำขนมปัง 66% เป็น T65 และในแป้งที่ขายให้ร้านขนมปังและแพสตรีฝีมือช่างตัวเลขนี้อยู่ที่ 70% ส่วน T55 กับ T65 รวมกันคิดเป็น 98% ของแป้งขนมปังทั้งหมด

ขอใส่หมายเหตุไว้ตรงนี้ให้ชัด ผลสำรวจนี้เก็บข้อมูลปี 2010 จากโรงสีที่ตอบแบบสอบถาม 165 แห่งจาก 422 แห่ง ครอบคลุมราว 21% ของแป้งธรรมดาที่ผลิตในปีนั้น ผู้จัดทำเองก็ระบุว่าบางผลไม่อาจนำไปสรุปแทนทั้งอุตสาหกรรมได้ ใช้ดูทิศทางได้ แต่ไม่ควรตีความเป็นตัวเลขตายตัวของปัจจุบัน

ฝั่งผู้นำเข้าอังกฤษ Lepard อธิบายว่า T65 มีเปลือกเหลือมากกว่า ทำให้เนื้อขนมปังสีเข้มกว่าและรสเต็มกว่า ส่วนร้านวัตถุดิบในไทยรายหนึ่งอธิบายว่า T65 รุ่นที่ขายอยู่ให้เนื้อขนมปังสีครีมกว่า T55 และแนะนำสำหรับขนมปังเปลือกกรอบ บาแก็ต และ[ขนมปังซาวร์โดว์](https://knowhowbake.in.th/sourdough)

### ทำบาแก็ตใช้ T55 หรือ T65

**ทำได้ทั้งสองตัว T65 คือแป้งที่เอกสารฝรั่งเศสจัดไว้ให้บาแก็ตตำรับดั้งเดิม ส่วน T55 เป็นแป้งบาแก็ตอเนกประสงค์ที่ใช้ง่ายกว่า**

ฝรั่งเศสมีกฎหมายกำหนดนิยามของขนมปังตำรับดั้งเดิม (pain de tradition) ไว้ตั้งแต่ปี 1993 และจำกัดส่วนผสมของแป้งที่ใช้ทำขนมปังกลุ่มนี้ไว้เฉพาะรายการที่อนุญาต เอกสารของ INAO จับคู่ขนมปังกลุ่มนี้กับ T65 และโรงสี Grands Moulins de Paris ก็ขายแป้ง T65 สำหรับบาแก็ตตำรับดั้งเดิมโดยระบุว่าไม่ใส่สารเสริมตามกฎหมายฉบับนั้น

แต่ไม่ได้แปลว่าต้องเป็น T65 เสมอไป โรงสีเดียวกันมี T55 ที่ไม่ใส่สารเสริมสำหรับขนมปังตำรับดั้งเดิมด้วย ส่วน Lepard เล่าว่า T55 รุ่นหนึ่งที่เขาแนะนำเป็นแป้งบาแก็ตอเนกประสงค์ที่ยืดได้ดีและโดว์ไม่ติดมือมาก ขณะที่ T65 ให้เนื้อสีเข้มกว่าและรสเต็มกว่า แลกกับโดว์ที่บอบบางกว่า ตัวไหนเหมาะจึงขึ้นกับสไตล์บาแก็ตที่ต้องการและความคุ้นมือ ดูเรื่อง [บาแก็ต](https://knowhowbake.in.th/what-is-a-baguette) เพิ่มเติมได้

**ถ้าเป็นบาแก็ต เชฟจะเลือก T65 เป็นหลักเมื่ออยากได้คาแรกเตอร์แบบขนมปังฝรั่งเศสดั้งเดิม เพราะรสของแป้งชัดกว่า สีเนื้อออกครีมกว่า และให้กลิ่นธัญพืชมากกว่า ส่วน T55 จะให้เนื้อที่เบา สีขาวกว่า และควบคุมโดว์ง่ายกว่า เหมาะกับคนที่เพิ่งเริ่มทำบาแก็ต**

ในมุมของเชฟ **T55 มักให้เนื้อในที่เบาและรูพรุนค่อนข้างสะอาด เปลือกบางและกรอบง่าย** ขณะที่ **T65 จะให้เนื้อในมีน้ำหนักและรสเต็มกว่า สีเข้มขึ้นเล็กน้อย เปลือกจะให้กลิ่นคั่วและรสของแป้งชัดกว่า** แต่ไม่ได้หมายความว่า T65 จะดีกว่าเสมอไป ถ้าต้องการบาแก็ตที่เบา กินง่าย และควบคุมการขึ้นรูปง่าย T55 ก็เหมาะมากครับ

## ใช้แป้งไทยแทน T45 T55 T65 ได้ไหม

**แทนได้ในบางงาน แต่ไม่เท่ากันทุกประการ เพราะไทยแบ่งแป้งตามโปรตีนและการใช้งาน ส่วนฝรั่งเศสแบ่งตามค่าเถ้า สองระบบไม่ได้จับคู่กันแบบหนึ่งต่อหนึ่ง**

แป้งไทยที่เราคุ้นอย่างแป้งขนมปัง แป้งอเนกประสงค์ และแป้งเค้ก ตั้งชื่อตามงานที่ใช้และโปรตีนเป็นหลัก ขณะที่ T45 T55 T65 บอกแค่ความขาวของแป้ง สองระบบเลยไม่มีตารางแปลงตายตัวที่เชื่อถือได้ และตัวอย่างโปรตีนข้างบนก็บอกแล้วว่ายี่ห้อต่างกันก็ต่างกัน ใครบอกว่า “T55 เท่ากับแป้งอเนกประสงค์ 1 ต่อ 1” ให้รับฟังอย่างระวัง

แนวคิดเบื้องต้นคือเริ่มจากเป้าหมายของขนม ถ้าสูตรต้องการแป้งที่ให้โครงสร้างแข็งแรง ให้ดูโปรตีนบนฉลากแป้งไทยที่มีอยู่เทียบกับฉลากแป้งฝรั่งเศสที่สูตรอ้างถึง แล้วลองอบจริงจากชุดเล็กก่อน

**ถ้าหาแป้งฝรั่งเศสไม่ได้ เชฟใช้แป้งไทยแทนได้ แต่จะเลือกตามโปรตีนและลักษณะงาน ไม่ได้เทียบว่า T45 = แป้งชนิดหนึ่ง และ T55 = อีกชนิดหนึ่งแบบตายตัว** เวลาสลับแป้ง เชฟจะกันน้ำไว้ก่อนประมาณ **3–5% ของน้ำในสูตร** แล้วค่อยเติมระหว่างนวด เพราะแป้งไทยแต่ละยี่ห้อดูดน้ำไม่เท่ากัน และจะดูสภาพโดว์เป็นหลักมากกว่ายึดเวลานวดเดิม

- **แทน T45:** ถ้าเป็นงานเค้กหรือเพสตรีที่ไม่ต้องการกลูเตนมาก ใช้แป้งไทยโปรตีนประมาณ **8–10%** ได้ แต่ถ้าเป็น **T45 gruau สำหรับครัวซองต์** เชฟจะเลือกแป้งที่แรงขึ้นประมาณ **11.5–12.5% โปรตีน** เพื่อให้โดว์ทนการรีดและพับ ไม่ใช้แป้งเค้กอ่อน ๆ แทน เพราะชั้นโดว์จะขาดง่ายและรับการหมักไม่ดี
- **แทน T55:** สำหรับบาแก็ต ขนมปังฝรั่งเศสทั่วไป หรือเพรทเซล เชฟจะเริ่มจากแป้งอเนกประสงค์ที่โปรตีนประมาณ **10–11%** หรือผสมแป้งอเนกประสงค์กับแป้งขนมปังถ้าต้องการแรงเพิ่ม ถ้าโดว์ตึงกว่าสูตรเดิมจะเพิ่มเวลาพักแทนการนวดต่อจนโดว์แน่น
- **แทน T65:** สำหรับขนมปังหมักนานหรือ Artisan Bread เชฟจะเลือกแป้งขนมปังไทยประมาณ **11.5–13% โปรตีน** แล้วปรับน้ำตามการดูดน้ำจริง บางสูตรอาจต้องเพิ่มน้ำประมาณ **2–5%** เมื่อเทียบกับแป้งเดิม แต่ต้องเติมทีละน้อย ไม่เทรวดเดียว

**งานที่เชฟไม่แนะนำให้แทนแบบตรง ๆ** คือครัวซองต์และงานลามิเนตที่สูตรออกแบบมาสำหรับแป้ง gruau, บาแก็ตหรือซาวร์โดว์ที่ต้องการคุณสมบัติแป้งเฉพาะ และสูตรที่กำหนดค่าแรงแป้งหรือการดูดน้ำไว้อย่างละเอียด เพราะแม้โปรตีนใกล้กัน พฤติกรรมของโดว์ก็ยังต่างกันได้ ถ้าต้องเปลี่ยนจริง เชฟแนะนำให้ทดลอง **ครึ่งสูตรหรือ 1 ชุดเล็กก่อน** แล้วจดน้ำ เวลานวด เวลาพัก และผลหลังอบไว้เป็นสูตรสำหรับแป้งตัวนั้นโดยเฉพาะครับ

## ข้อผิดพลาดที่พบเมื่อเริ่มใช้แป้งฝรั่งเศส

**เวลาเปลี่ยนมาใช้แป้งฝรั่งเศส เชฟจะไม่ให้ยึดสูตรเดิมแบบตายตัว เพราะแป้งแต่ละตัวดูดน้ำและมีแรงไม่เท่ากัน แม้หน้าถุงจะเขียน T45, T55 หรือ T65 เหมือนกันก็ตาม สิ่งสำคัญคือดูสภาพโดว์จริงแล้วค่อยปรับครับ**

**ข้อผิดพลาดที่เจอบ่อยในคลาสมี 3 อย่าง**

1. **ใส่น้ำตามสูตรเดิมทั้งหมดตั้งแต่แรก**
   อาการที่เห็นคือโดว์แฉะ เหนียวติดโต๊ะ หรือขึ้นรูปไม่อยู่ เพราะแป้งตัวใหม่ดูดน้ำไม่เท่าตัวเดิม
   **วิธีแก้:** เชฟจะให้กันน้ำไว้ส่วนหนึ่งก่อน แล้วค่อยเติมทีละน้อยระหว่างนวดจนได้ความนุ่มและความยืดหยุ่นที่ต้องการ
2. **เห็นว่าเป็นแป้งฝรั่งเศสแล้วคิดว่าต้องนวดนานเหมือนเดิม**
   อาการที่เจอคือโดว์ตึง รีดแล้วหด หรือบางครั้งนวดจนโครงสร้างเริ่มเสีย โดยเฉพาะงานที่ต้องรีดพับ
   **วิธีแก้:** ให้ดูการพัฒนากลูเตนจากสัมผัสโดว์และการดึงแผ่นบาง มากกว่ายึดเวลานวดเดิมทุกครั้ง และใช้เวลาพักช่วยให้โดว์คลายตัว
3. **สลับ T45, T55 หรือคนละยี่ห้อแล้วไม่ปรับสูตรเลย**
   อาการคือขนมจากสูตรเดียวกันอาจขึ้นไม่เท่ากัน เนื้อแน่นกว่าเดิม หรือการหมักและการขึ้นรูปเปลี่ยนไป
   **วิธีแก้:** เมื่อเปลี่ยนแป้ง เชฟจะแนะนำให้ทดลองชุดเล็กก่อน จดปริมาณน้ำ เวลานวด และเวลาหมักที่ใช้จริง แล้วค่อยล็อกสูตรใหม่สำหรับแป้งตัวนั้น

**เชฟมักย้ำกับนักเรียนว่า “เปลี่ยนแป้ง ไม่ได้แปลว่าเปลี่ยนแค่ชื่อบนถุง แต่ต้องอ่านโดว์ใหม่ด้วยครับ”**

ถ้าขนมปังไม่เป็นไปตามที่คาด ลองอ่านเพิ่มเติมที่ [ขนมปังไม่ขึ้นฟู เพราะอะไร](https://knowhowbake.in.th/bread-do-not-rise)

## ข้อจำกัดและข้อควรระวัง

- **เลข T บอกแค่ค่าเถ้า** ไม่ได้รับรองโปรตีน ความแข็งแรงของโดว์ หรือส่วนผสมเสริม ต้องดูฉลากควบคู่เสมอ
- **ตารางการใช้งานเป็นแนวทางของฝรั่งเศส** ไม่ใช่กฎตายตัว เชฟและผู้ผลิตแต่ละรายเลือกใช้ต่างกันได้ และสูตรของคุณอาจออกแบบมาสำหรับแป้งอีกแบบ
- **ตัวเลขสัดส่วนการใช้ในฝรั่งเศสเป็นข้อมูลปี 2010** จากโรงสีที่ตอบแบบสอบถามราว 39% ใช้ดูทิศทางเท่านั้น
- **ตัวอย่างโปรตีนมาจากหน้าเว็บของร้านวัตถุดิบ** และอาจเปลี่ยนตามรุ่นผลิต ให้ตรวจถุงจริงที่คุณซื้อ
- **บทความนี้ไม่ได้ทดลองอบเปรียบเทียบแป้งแต่ละชนิดด้วยตัวเอง** ข้อมูลมาจากเอกสารทางการ ฉลากสินค้า และประสบการณ์ของเชฟตามที่ระบุในแต่ละส่วน

## คำถามที่พบบ่อย

คำถามที่พบบ่อยเรื่องแป้งฝรั่งเศสและเลข T บนถุง

### ตัวเลข T บนถุงแป้งฝรั่งเศสหมายถึงอะไร

คือค่าเถ้าหรือปริมาณแร่ธาตุที่เหลือในแป้ง ยิ่งเลขน้อยแป้งยิ่งขาวและบริสุทธิ์ ยิ่งเลขมากยิ่งมีส่วนเปลือกเมล็ดปนอยู่ T45 มีค่าเถ้าต่ำกว่า 0.50% T55 อยู่ที่ 0.50-0.60% และ T65 อยู่ที่ 0.62-0.75% ของน้ำหนักแห้ง

### ค่า T บอกปริมาณโปรตีนในแป้งไหม

ไม่บอก โปรตีนขึ้นกับพันธุ์ข้าวสาลีและผู้ผลิต สินค้านำเข้าที่ขายในไทยมี T45 บางรุ่นที่ระบุโปรตีนสูงกว่า T55 และ T65 ของรุ่นอื่น ให้ดูโปรตีนจากฉลากของถุงที่ซื้อ

### ทำครัวซองต์ใช้แป้ง T45 หรือ T55

ในคลาสเชฟเลือกจากแรงแป้งมากกว่าเลข T ถ้าเป็น T45 แบบ gruau ที่โปรตีนสูงและยืดหยุ่นดี จะเหมาะกับครัวซองต์มาก เพราะรีดและพับเนยได้ดี แต่ T55 ที่เป็นแป้งแรงก็ใช้ได้เหมือนกัน สิ่งสำคัญคือโดว์ต้องไม่อ่อนจนชั้นเนยแตก และไม่ตึงจนรีดยากครับ

### ทำบาแก็ตใช้ T55 หรือ T65

สำหรับบาแก็ต เชฟใช้ได้ทั้ง T55 และ T65 แต่ถ้าต้องการรสแป้งชัดขึ้น สีเนื้อเข้มขึ้น และคาแรกเตอร์แบบขนมปังฝรั่งเศสมากขึ้น เชฟจะเอนไปทาง T65 ส่วน T55 จะให้รสเบากว่าและควบคุมง่ายกว่า เหมาะกับคนเริ่มต้นครับ

### ไม่มีแป้ง T55 ใช้แป้งไทยแทนได้ไหม

แทนได้ แต่เชฟไม่แนะนำให้เทียบแค่คำว่าแป้งอเนกประสงค์หรือแป้งขนมปัง ให้ดูโปรตีนของแป้งไทยก่อน แล้วเลือกตัวที่ใกล้กับแป้งฝรั่งเศสที่สูตรเดิมใช้ จากนั้นทดลองทำครึ่งสูตรหรือชุดเล็ก และค่อยปรับน้ำทีละน้อย เพราะแป้งไทยแต่ละยี่ห้อดูดน้ำไม่เท่ากันครับ

### แป้ง T45 ยี่ห้อต่างกันให้ผลต่างกันไหม

ต่างครับ เชฟเคยเห็นว่าแม้เขียน T45 เหมือนกัน แต่บางยี่ห้อโดว์แข็งกว่า บางยี่ห้อยืดง่ายกว่า และการดูดน้ำก็ต่างกัน เวลาเปลี่ยนยี่ห้อเชฟจึงไม่ใช้สูตรเดิมแบบล็อก 100% แต่จะดูสัมผัสโดว์ก่อน แล้วค่อยปรับน้ำ เวลาพัก หรือการนวดให้เหมาะกับแป้งล็อตนั้นครับ

## แหล่งอ้างอิงข้อมูล

ตรวจเปิดทุก URL แล้วเมื่อ 4 ตุลาคม 2026

1. **FranceAgriMer, Enquête sur les types de farines, année 2010 (พิมพ์มิถุนายน 2012)** ใช้อ้างอิง ปีที่เริ่มระบบ type (1963) ช่วงค่าเถ้าของแต่ละ type ข้อมูลสัดส่วนการใช้ T55 และ T65 ในฝรั่งเศส และกฎหมายขนมปังตำรับดั้งเดิมปี 1993 [https://www-rec.franceagrimer.fr/content/download/17183/document/ETU-CER-farine%202010.pdf](https://www-rec.franceagrimer.fr/content/download/17183/document/ETU-CER-farine%202010.pdf)
2. **INAO, Cahier des charges du label rouge n° LA 05/14 Farine de meule** ใช้อ้างอิง ตารางจับคู่ type กับงานที่ใช้ (T45 แพสตรี T55 ขนมปังและขนมอบหมักเนย T65 ขนมปังตำรับดั้งเดิมและบิสกิต) และคำอธิบายว่าโปรตีนสัมพันธ์กับพันธุ์ข้าวสาลีและการปลูก [https://extranet.inao.gouv.fr/fichier/CDC-PNO-LA0514-Farine-de-meule.pdf](https://extranet.inao.gouv.fr/fichier/CDC-PNO-LA0514-Farine-de-meule.pdf)
3. **Grands Moulins de Paris (โรงสีฝรั่งเศส) เอกสารข้อมูลผลิตภัณฑ์** ใช้อ้างอิง งานที่โรงสีระบุสำหรับ T45 gruau, T55 และ T65 รวมถึงโปรตีนบนเอกสาร
   - T45 Gruau Rouge: [https://www.grandsmoulinsdeparis.com/media/fiche_technique/01349.pdf](https://www.grandsmoulinsdeparis.com/media/fiche_technique/01349.pdf)
   - T55 สำหรับขนมปังทั่วไป: [https://www.grandsmoulinsdeparis.com/media/fiche_technique/00347.pdf](https://www.grandsmoulinsdeparis.com/media/fiche_technique/00347.pdf)
   - T55 สำหรับขนมปังตำรับดั้งเดิม: [https://www.grandsmoulinsdeparis.com/media/fiche_technique/00502.pdf](https://www.grandsmoulinsdeparis.com/media/fiche_technique/00502.pdf)
   - T65 Tradition: [https://www.grandsmoulinsdeparis.com/media/pdf/00033.pdf](https://www.grandsmoulinsdeparis.com/media/pdf/00033.pdf)
4. **BakeryBits (ผู้นำเข้าแป้งในอังกฤษ)** บทความ What is the T-system for categorising French flour โดย Dan Lepard (16 เมษายน 2026) และหน้าสินค้า Foricher Tradition T65 ใช้อ้างอิง ความหมายของ gruau, ตัวอย่างโปรตีนของ T45 T55 T65 หลายรุ่น และงานที่แป้งแต่ละรุ่นเหมาะ [https://www.bakerybits.co.uk/bakers-blog/what-is-the-t-system-for-categorising-french-flour](https://www.bakerybits.co.uk/bakers-blog/what-is-the-t-system-for-categorising-french-flour) และ [https://bakerybits.co.uk/tradition-francaise-crc-t65-traditional-french-t65-bread-flour](https://bakerybits.co.uk/tradition-francaise-crc-t65-traditional-french-t65-bread-flour)
